Иһинээҕитигэр көс

Айархаан

Мегавики диэн сиртэн ылыллыбыт
Айархаан
Сүрүн билии
Жанр этническэй муусука
Сыллар 2002 сылтан
Дойду Арассыыйа Арассыыйа
Үөскээбит сирэ Дьокуускай
Састааб Альбина Дегтярёва, Варвара Степанова, Алиса Долгунова, Нарыйаана Ренанто, Амгаяна Нестерева
Логотип РУВИКИ.Медиа Биики Хааһахха миэдьийэ билэлэр

«Айархаан» (нууч. Айархаан; бөлөх урукку ааттара — «Кылыһах», «Төлкө», Ольга Подлужнаяны кытта холбоһук ырыалар )[1] — Саха сириттэн төрүттээх Арассыыйатааҕы ырыа этническэй бөлөҕө[2][3][4] . Бөлөххө Альбина Дегтярёва, Варвара Степанова, Алиса Саввинова, Нарыйаана Ренанто , Амгаяна Нестерева[5] киирэллэр. Айар үлэ хомус тыаһыгар олоҕурар. «Айархаан» диэн тыл тылбааһа - айар удьуор [1].

Муусуката

«Бэйэ куолаһынан уонна хомус тыаһынан саха кыргыттара айылҕа араас муусукатын , саҥатын, чыычаах ырыатын, сылгы кистиирин таһааран элбэх дьон биһирэбилин ылаллар. Сорох толоруулара аныгы тыас-уус оҥоруутун көмөтүнэн таҥыллан тахсыбыт кэриэтэ иһиллэр»[6]. Үтүгүннэрии ойуун оҥорор дуомугар майгынныыр. Холобур, саха ойууттара хас биирдии дуомнарын сылгы кистиир саҥатыттан саҕалыыллара[7]. «Айархаан» ырыалара аар-айыы итэҕэлигэр олоҕуран, аан дойду айыллыбыт кэрэтин, эйэтин, дьүөрэлэһиитин туойаллар[6].

Үлэлэрэ

Бөлөх альбомнара[6]:

2005 — «Олоҥхо дойдутун саҥата»;

2008 — «Былыргы үйэ дуораана».

Остуоруйата

Бөлөҕү 2002 сыллаахха хоһоонньут, ырыаһыт, композитор Альбина Дегтярёва хомуһу сайыннарар, этническэй муусуканы уонна саха норуотун ырыатын киэҥник тарҕатар сыаллаах тэрийэр[1]. Ол кэмтэн саҕалаан «Айархаан» — аан дойду араас этническэй, музыкальнай бэстибээллэрин кыттыылааҕа уонна кыайыылааҕа[1]. Ол иһигэр[8]:

  • 2003 — «Сияние Севера» бүтүн дойдутааҕы бэстибээл Гран-при кыайыылааҕа, Сыктывкар, Арассыыйа
  • 2004 — «Ил хомус» норуоттар икки ардыларынааҕы хомус муусукатын бэстибээлин 1 степеннээй лауреата, Дьокуускай, Россия
  • 2004 —«Sayanring» («Саянское кольцо») II Аан дойдутааҕы этническэй муусука бэстибээлигэр Гран-при кыайыылааҕа, Арассыыйа
  • 2005 — «Маgia glosu» («Магия голоса») норуоттар икки ардыларынааҕы тыыннаах муусука бэстибээлин лауреата, Броцлав, Польша. ( «Айархаан» бөлөх ырыаһыта Юлияна Кривошапкина бэстибээл сирэйэ буолар)
  • 2005 — «Niechwytntgo ozieozictwa kulturwego» норуоттар икки ардыларынааҕы тылынан уус-уран айымньы бэстибээлин лауреата, Варшава, Польша
  • 2005 — «Хомус» Норуоттар икки ардыларынааҕы бэстибээл 1 степеннээх лауреата, Кызыл, Тыва Республика, Арассыыйа
  • 2006 — «Устуу Хурээ» норуоттар икки ардыларынааҕы тыыннаах муусука бэстибээлин «Бастыҥ этно-бөлөх» анал аатын кыайыылааҕа, хэд-лайнердар, Чадан, Тыва Республиката, Арассыыйа
  • 2006 — «Riddu-riddu» норуоттар икки ардыларынааҕы тыыннаах муусука хэд-лайнердара, Минладен, Норвегия
  • 2006 — «Ethnoland» норуоттар икки ардыларынааҕы этническэй муусука бэстибээлин хэд-лайнердара, Москва, Арассыыйа
  • 2006 — «Vijfde internationale mondharp festival» V норуоттар икки ардыларынааҕы хомус муусукатын конгреһын «Бастыҥ бөлөҕө», Амстердам, Нидерланды
  • 2006 — «Коркыт ата и музыка Великой степи» норуоттар икки ардыларынааҕы түүр омук муусукатын бэстибээлин хэд-лайнердара, Кызылорда, Казахстан
  • 2007 — «Современное искусство и образование» норуоттар икки ардыларынааҕы бэстибээл-куонкурус 1 степеннээх лауреата, Москва, Арассыыйа
  • 2007 — «Полбек» регионнар икки ардыларынааҕы түүр тыллаах омуктар тылларынан уус-уран айымньыларын бэстибээлин 1 степеннээх лауреата , Абакан, Хакасия, Арассыыйа
  • 2007 — «Sayanring» («Саянское кольцо») норуоттар икки ардыларынааҕы этническэй муусука «Көрөөччү биһирэбилэ» анал аат «Золотая Ирия» бириэмийэтин кыайыылааҕа, Красноярскай, Арассыыйа
  • 2007 — «Glatt& verkehrt» Норуоттар икки ардыларынааҕы бэстибээл бастыҥнара, Кремс, Австрия
  • 2011 — Аан дойду муусукатын бэстибээлэ, Португалия
  • 2012 — Лондоннааҕы Олимпийскай оонньуулар программалара, Великобритания
  • 2018 — Мир Сибири, Арассыыйа
  • 2019 — ЮНЕСКО (атырдьах ыйын 25 - 30) Самаркандаҕа «Шарк тароналари» («Мелодии Востока») XII норуоттар икки ардыларынааҕы муусука бэстибээлигэр «Айархаан» бөлөх 77 араас дойдуттан үһүс бочуоттаах миэстэҕэ тиксэр[5][2].

Хос быһаарыылар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Этно-группа «Айархаан» (рус.). Ил Хомус (7 Муус устар 2009). Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано 18 Ахсынньы 2018 года.
  2. ↑ 2,0 2,1 Ayarkhaan. Sharq-Taronalari. sharq-taronalari.uz (2019). Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано из оригинала 31 Алтынньы 2019 года.
  3. ↑ Ayarkhaan. WOMEX. womex.com. Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано 31 Алтынньы 2019 года.
  4. ↑ Видеоархив. Мир Сибири" - Международный фестиваль этнической музыки и ремёсел. festmir.ru. Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано 31 Алтынньы 2019 года.
  5. ↑ 5,0 5,1 Этно-группа «Айархаан» завоевала «бронзу» на международном музыкальном фестивале, Якутское-Саха Информационное Агентство (31.08.2019). Архыыптаммыт 2019, Сэтинньи 1 күнүгэр. Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025.
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 Nurguyana Degtyareva. Ayarkhaan — Артисты (рус.). WOMAD Russia (2013). Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано из оригинала 23 Олунньу 2019 года.
  7. ↑ Айархаан (рус.). ayarkhaan_group. VK.com. Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025.
  8. ↑ Айархаан (рус.). Sakha Diaspora. SakhaOpenWorld.org (2007). Сигэнии күнэ: 8 Алтынньы 2025. Архивировано из оригинала 18 Ахсынньы 2018 года.

Сигэлэр