ASEAN
| Соҕуруулуу илин Азия иллэрин ассоциацията | |
|---|---|
| Флаг | |
 | |
 | |
| Ханнык дойдулар киирэллэрэ | |
| Дьаһалтата ханан баара |
 Джакарта, Индонезия |
| Үлэҕэ ханнык тылы туһаналлара | английскай |
| Салайааччылара | |
| Генеральнай сэкирэтээр |
 Као Ким Хорн |
| Туохха олоҕуран | |
| АСЕАН Декларацията | 1967 сыл атырдьах ыйын 8 күнэ |
| АСЕАН Устааба | 2008 сыл ахсынньы 16 күнэ |
| Экономика | |
| Иэнэ | 4 522 518 км2[1] |
| Нэһилиэнньэ ахсаана | 667 393 019 (2021)[2] |
| Нэһилиэнньэ хойуута | 144 киһи/км² |
| ВВП | ▲ $9,731 трлн (ППС, 2021)[2] |
| ВВП | ▲ $3,595 трлн (номинал, 2021)[2] |
| ВВП биир киһиэхэ | ▲ $14 441 (ППС, 2021)[2] |
| ВВП биир киһиэхэ | ▲ $5 336 (номинал, 2021)[2] |
| Ситим-сир | https://asean.org |
Соҕуруулуу илин Азия дойдуларын ассоциацията (ааҥл. Association of Southeast Asian Nations , ASEAN) — Соҕуруулуу-илин Азияҕа баар 11 дойду бырабыыталыстыбаларын ыккардыларынааҕы политическай, экономическай уонна култуурунай тэрилтэтэ.
Сүрүн иһитиннэрии
ASEAN 1967 cыллаахха атырдьах ыйын 8 тэриллибитэ. Тэрийээччилэрэ Индонезия, Малайзия, Пилипиин, Сингапур уонна Тайлаан. Кэлин Бруней,Камбодьа, Лаос, Вьетнам уонна Мьянма кыттыспыттара. 2025 сыллаахха холбоһукка Арҕаа Тимор киирбитэ[3].
ASEAN кыттааччы дойдуларын бүтүн иэннэрэ 4.5 млн км2, олохтоохторун ахсаана 667 млн киhи.
Тэрилтэ үрдүкү уоргана — сылга иккитэ ыытыллар чилиэннээх дойдулар лидердэрин (дойдулар уонна бырабыыталыстыбалар баһылыктарын) саммита[4].
Соруга
Бангкоктааҕы декларацияҕа олоҕуран, тэрилтэ сүрүн соруктарынан биллэриллибиттэрэ:
- ХНТ бириинсиптэрин өрө тутан, эрэгийиэҥҥэ эйэни уонна бигэ туругу хааччыйыы;
- Кыттааччы дойдулар экономическай, социальнай уонна култуурунай сайдыыларыгар сабыдыаллааhын;
- Тэҥ сыаллаах дойдулар хардарыта барыстаахтык үлэлэһэллэрин ситиһии[5].
Быһаарыылар
- ↑ Selected Basic ASEAN Indicators. ASEAN.organisation. ASEANstats. Сигэнии күнэ: 9 Ыам ыйын 2015. Архивировано 4 Балаҕан ыйын 2015 года.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Report for Selected Countries and Subjects (англ.). IMF. Сигэнии күнэ: 26 Тохсунньу 2022. Архивировано 31 Кулун тутар 2022 года.
- ↑ Восточный Тимор официально стал 11-м членом АСЕАН — РБК (рус.). www.rbc.ru. Сигэнии күнэ: 16 Бэс ыйын 2026.
- ↑ АСЕАН: цели и задачи, страны, политика развития, сотрудничество с Россией и Китаем — РБК (рус.). www.rbc.ru. Сигэнии күнэ: 16 Бэс ыйын 2026.
- ↑ АСЕАН — справка. Сигэнии күнэ: 16 Бэс ыйын 2026. Архивировано 13 Ыам ыйын 2013 года.
 |
Бу хампаанньа уонна тэрилтэ туһунан сиппэтэх ыстатыйа. Көннөрөн уонна эбэн биэрэн УРУБИИКИ көмөлөһүөххүн сөп. |