Носов Михаил Михайлович
Тас көрүҥэ
| Носов Михаил Михайлович | |
|---|---|
| Билэ:Носов1.jpg | |
| Төрөөбүт күнэ | 1887 сыл алтынньы 3 күнэ |
| Төрөөбүт сирэ | |
| Өлбүт күнэ | 1960 сыл от ыйын 27 күнэ (72 сааһыгар) |
| Өлбүт сирэ | |
| Гражданство |
|
| Үөрэҕэ | |
| Сыбаанньалар |
|
Носов Михаил Михайлович (1887 сыл алтынньы 3 күнэ, Дьабыыл нэһилиэгэ — 1960 сыл от ыйын 27 күнэ, Дьокуускай) — чинчийээччи-этнограф, кыраайы үөрэтээччи, Саха АССР норуодунай худуоһунньуга, РСФСР ускуустубатын үтүөлээх үлэһитэ.
Олоҕун олуктара
- 1887 сыл алтынньы 3 күнүгэр Мэҥэ-Хаҥалас улууһун Дьабыл нэһилиэгэр төрөөбүт.
- 1908—1920 сыллардаахха Чычымах, Чурапчы, Амма оскуолаларыгар учуутал, ону таһынан билим-чинчийэр уонна уус-уран үлэтин саҕалаабыт.
- 1920 сыллаахха Амма ревкомын сэкирэтээрэ.
- 1921—1922 сылларга Саха АССР холуобунай көрдөөһүн следователэ.
- 1922—1925 сылларга Саха АССР Сүрүн Суутун следователэ.
- 1925—1928 сылларга Саха АССР доруобуйа харыстабылын наркоматыгар үлэлиир, ону таһынан Дьокуускайга Иккис хардыы оскуолатыгар учууталлыыр уонна чинчийэр үлэтин салҕаабыт.
- 1928—1933 сылларга Дьокуускай медицина техникумугар преподаватель.
- 1933—1947 сылларга Саха АССР Совнаркомын уус-уран Салалтатыгар үлэлиир, ону таһынан Саха АССР Госиздатыгар иллюстратор-худуоһунньук.
- 1947 сылтан ССРС НА Саха сиринээҕи филиалын Тыл, литература уонна история институтугар үлэлээбит.
- 1960 сыл от ыйын 27 күнүгэр өлбүт[1][2][3].

Айар үлэтэ
Живописец уонна график, этнограф быһыытынан былыргы саха материальнай культуратын уонна прикладной ускуустубатын чинчийиигэ уонна хомуйууга сүҥкэн оруоллаах. Сүрүн үлэлэрэ:
- «Якуты XVII века. Ысыах», акварель.
- «Якутия в народном эпосе», акварель.
- «Материальная культура якутов XVII — нач. XX века». Биэс томнаах атлас.
- «Одежда и её украшения у якутов XVII—XVIII веков», 1 вып. — Якутск, 1955.
- «Эволюционное развитие якутской одежды с конца XVII столетия до 1920-х годов», 2 вып. — Якутск, 1957[4][2].
Наҕараадалара уонна ытык ааттара
- ССРС худуоһунньуктарын Сойууһун чилиэнэ (1941);
- Саха АССР норуодунай худуоһунньуга (1946);
- РСФСР ускуустубатын үтүөлээх үлэһитэ (1957)[1].
Быһаарыылар
- ↑ 1,0 1,1 Якутская живопись. Сигэнии күнэ: 10 Кулун тутар 2026. Архивировано 3 Бэс ыйын 2020 года.
- ↑ 2,0 2,1 Художник Михаил Носов — Yakutia-daily.ru, Yakutia-Daily.ru — свежие новости Якутии и Якутска – все важное и интересное (17 Ыам ыйын 2020). Сигэнии күнэ: 10 Кулун тутар 2026.
- ↑ Вклад М. М. Носова в изучение традиционного костюма. Сигэнии күнэ: 10 Кулун тутар 2026.
- ↑ Носов Михаил Михайлович — "Отечественные этнографы и антропологи. XX век" (рус.). ethnographica.kunstkamera.ru. Сигэнии күнэ: 10 Кулун тутар 2026.
Литература
- Габышев Л. М. Михаил Михайлович Носов. Каталог выставки. — Якутск: издание ЯРМИИ, 1959.
- Потапов И. А. Первые художники Советской Якутии. — Якутск: кн. изд-во, 1979.
- Чемезов В. Н. Роль Якутской комиссии АН СССР в историко-этнографическом изучении Якутии. Развитие гуманитарных исследований в Якутии. — Новосибирск, 1981.
- Новгородов И. Д. Археологические раскопки музея, вып. 1. — Якутск, 1955.
- Винокуров П. В. Музеи Якутии. — Якутск, 1991.
Категориялар:
- Страницы, использующие расширение JsonConfig
- Алтынньы 3 күнүгэр төрөөбүттэр
- 1887 сыллаахха төрөөбүттэр
- Мэҥэ-Хаҥалас улууһугар төрөөбүттэр
- От ыйын 27 күнүгэр өлбүттэр
- 1960 сыллаахха өлбүттэр
- Дьокуускайга өлбүттэр
- РСФСР ускуустубатын үтүөлээх диэйэтэлэ
- Дьон алпаабытынан
- Уруһуйдьуттар алпаабытынан
- Чинчийээччилэр
- Саха норуодунай худуоһунньуктара