Васильева Дора Егоровна

РБА СС ГЧ ХААОКИ экспертизата

Билэ:Logo-ran-yakytsk.png

Арассыыйа билимин Академиятын Сибиирдээҕи салаатын Гуманитарнай чинчийии уонна хотугу аҕыйах ахсааннаах омуктар кыһалҕаларын институтун экспертизатын ааспыт

Сиһилии

Билэ:Aprove.svg

РБА СС ГЧ ХААОКИ экспертизата

Билэ:Arrow-Right.png

Билэ:Logo-ran-yakytsk.png

Арассыыйа билимин Академиятын Сибиирдээҕи салаатын Гуманитарнай чинчийии уонна хотугу аҕыйах ахсааннаах омуктар кыһалҕаларын институтун экспертизатын ааспыт

Сиһилии

Васильева Дора Егоровна
Билэ:Васильева де.png
Төрөөбүт күнэ	1938 сыл ахсынньы 12 күнэ(1938-12-12)
Төрөөбүт сирэ	Бүлүү
Өлбүт күнэ	2018 сыл муус устар 14 күнэ(2018-04-14) (79 сааһыгар)
Өлбүт сирэ	Дьокуускай, Арассыыйа
Дойдута	ССРС  Арассыыйа
Билим эйгэтэ	Филология
Үөрэҕэ	Иркутскайдааҕы судаарыстыбаннай университет[d] Иркутскайдааҕы судаарыстыбаннай университет педагогическай института[d]
Наҕараадалара уонна бириэмийэлэрэ

Дора Егоровна Васильева (1938 сыл ахсынньы 12 күнэ, Бүлүү — 2018 сыл муус устар 14 күнэ, Дьокуускай) — сэбиэскэй, Арассыыйа учуонайа, литератураны чинчийээччи, литературнай кириитик, тыл билимин дуоктара. Билим Академиятын Сибиирдээҕи салаатын үтүөлээх бэтэрээнэ, Арассыыйа, Саха Өрөспүүбүлүкэтин култуураларын үтүөлээх үлэһитэ. 1990 сылтан Арассыыйа Суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ.

Олоҕун олуктара

1938 сыллаахха ахсынньы 12 күнүгэр Бүлүү улууүун Бүлүү куоратыгар төрөөбүтэ.

1962 сыллаахха Иркутскайдааҕы педагогика институтун омук тылын салаатын бүтэрбитэ.

1962—1966 сс. — Дьокуускайдааҕы речной училищеҕа, Покровскай орто оскуолатыгар английскай тыл учуутала.

1966—1968 сс. — телевидение Дьокуускайдааҕы устуудьуйатын эрэдээктэрэ.

1968—1971 сс. — ССРС НА СС Саха сиринээҕи филиалын аспирантуратыгар «ССРС нуораттарын литературалара» диэн идэҕэ үөрэммитэ.

1971—1981 сс. — билим алын үлэһитэ.

1973 с. — тыл билимин хандьыдаатыгар «Творчество Н. Г. Золотарева — Якутского» тиэмэҕэ диссертациятын көмүскээбитэ.

1985—1996 сс. — билим үрдүкү үлэһитэ.

1995 с. — «Национальное и общечеловеческое в якутской литературе» тиэмэҕэ диссертациятын көмүскээн тыл билимин дуоктарын истиэпэнин ылбыта.

1997—1999 сс. — билим сүрүннүүр үлэһитэ.

2000—2008 сс. — билим сүрүн үлэһитэ.

2008—2017 сс. — билим үрдүкү үлэһитэ .

Билим-чинчийэр үлэтэ

Чинчийиилэрин сүрүн хайысхата — аныгы саха прозатын устуоруйата, оҕо уонна эдэр ыччат литератураларын сайдыыларын кыһалҕалара.

Үс маныгыраапыйа, икки ыстатыйа хомуурунньугун, 150-ча билим уонна билим-кэбэҕэс ыстатыйалар ааптардара. Кини сүрүн үлэлэрэ саха прозата сайдыытын устуоруйатыгар, биллиилээх саха суруйааччылара Н. Г. Золотарев — Якутскай, Софрон Данилов, В. С. Яковлев — Далан, В. С. Соловьев — Болот Боотур, Н. А. Лугинов уонна да атыттар айар үлэлэрин чинчийиигэ анаммыттар.

Сүрүн үлэлэрэ

«Время и судьбы» (Якутск, 1978), монография. «Дорогой борьбы и труда: очерк о современной якутской прозе» (Якутск, 1984), монография. «Проза Софрона Данилова» (Якутск, 1990), монография. «Национальное и общечеловеческое в якутской литературе» (Якутск, 1955), монография. «Далан (жизнь и творчество)» (Якутск, 1998, 2003), монография. «О современной якутской литературе» (Якутск, 1978, в соавторстве), монография. «Литература Якутии на современном этапе 1980—1990 гг. Очерки» (Якутск, 2001, в соавторстве), монография. «А. Е. Кулаковский и время» (Москва, 2003, в соавторстве), монография. «Литература Якутии ХХ века» (Якутск, 2005, в соавторстве), монография. «О далеком прошлом и настоящем» (Якутск, 2008), монография. «Якутские писатели — детям» (Якутск, 1980). «Связь времен» (Якутск, 1991).

«Народные писатели Якутии» (Якутск, 1995). «Незабываемые имена» (Якутск, 2000). «Творчеством вдохновленные» (Якутск, 2003). «Творцы доброго и прекрасного» (Якутск, 2007). «Жизнь, посвященная народу» (Якутск, 2007). «Крепка наша дружба: литературно-художественный сборник» (Якутск, 1982, в соавторстве). «Далан. Правда жизни: статьи и пьесы» (Якутск, 1999, в соавторстве). «Светлая память о добром человеке: воспоминание о журналисте М. Д. Капустине» (Вилюйск, 2002, в соавторстве). «В потоке ископаемых дел: воспоминания о журналисте Т. И. Румянцевой» (Якутск, 1996). «Редчайший, многогранный талант: воспоминание о народном артисте Г. Г. Колесове» (Якутск, 2004). «Озаренная светлыми мыслями: воспоминания о фольклористе и литературоведе С. П. Ойунской».

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

• Арассыыйа Федерациятын култууратын үтүөлээх үлэһитэ;
• Саха Өрөспүүбүлүкэтин култууратын үтүөлээх үлэһитэ;
• РНА Сибиирдээҕи салаатын үтүөлээх бэтэрээнэ;
• Казахстан «Алаш» литературнай бириэмийэтин лауреата;
• «Гражданскай килбиэн» бэлиэ хаһаайына.